Vajinismus

Cinsel ilişkiyi engelleyen sorunlar:

Her birey yaşamın her alanında özel ve iyi hissetmek ister. Cinselliktede hem kadın hem erkeğin keyif almak ve gereğince kaliteli yaşama hakkı vardır. Cinsellikte belirleyici olan beyindir. Çünkü cinsellikte etkili hormonlar beyinden salgılanır. Hormonlar, öğrenilmiş duygular ve deneyim farklılığı nedeniyle her bireyin cinselliği yaşaması farklıdır..

KADINDA CİNSEL BİRLİKTELİĞİN EVRELERİ

Cinsel yönden kadın vücudundaki hassas bölgeler  meme başı, meme, vajina, klitoris dir. Kadın bedeninin sexe verdiği cevap 5 bölüme ayrılır.

1.aşama cinsel istek: her kadında farklı zaman dilimlerinde olabilir. cinsel istekde genellikle partnerle ilgi rüyalar, düşler ve hayaller vardır.  Birkaç gün hatta haftaya kadar uzayabilir. Psikolojik durum ve buna bağlı salgılanan hormonlar ve çevresel faktörler etkisiyle oluşur. Bu aşamada yaşanılan sorunlar cinsel istek veya cinsel tiksintiye yol açar

  1. aşama uyarılma: daha kısa süren (dakika-saatler) ve hassas bölgelerde olan değişikliklerdir. Meme hacmi artan kan akımı nedeni ile büyür. Meme uçları belirgindir. Vajinal bölgedede ar tan kan akımı nedeni ile klitoris boyutu artar, yan dudaklar büyür ve renk artan kan akımının etkisi ile koyulaşır. Uyarılma aşamasında kuvvetli bir uyaran etkisi ile vajinada renksiz, akışkan bir sıvı salgılanır. Bu sıvı vajinanın ıslanmasına, vajinanın kayganlaşmasını sağlar. Aynı zamanda vajinanın boyununda uzamasında katkısı vardır. Bu aşamadaki sorunlar uyarılma bozukluğuna yol açar.
  2. aşama uyarılmanın en üst seviyeye ulaştığı dönemdir. Göğüsler ve klitorisdeki büyüme dahada artar. Vajina en  uzun boyuta ulaşır.
  3. aşama orgazm olup 3-12 saniye kadar sürer. En kısa dönemdir. Kadın vücudundaki hassas bölgelerde birikmiş kan bir anda bu organlardan boşalır. Ve düzenli ritmik kasılmalar başlar. Kişiye göre değişmekle beraber yaklaşık 3-20 kasılma olur. Bu aşamadaki sorunlar orgazm bozukluğuna yol açar.
  4. aşama gevşeme: 10-20 dakika sürer. Kadında orgazm olmuş ise gevşeme 15-20 dakika sürerken, orgazm olunmamış ise gevşeme dönemi günlerce devam edebilir.

 

Cinsel sorunlar  ilk cinsel birleşme deneyimi ile başlayacağı gibi, daha önce cinsel birlikteliği olan kadın ve erkeklerdede görülebilir. Oldukça fazla nedeni olan ilişkiye girememe bazen anatomik, yapısal bir sorun olabileceği gibi basende psikolojik kaynaklı olabilir.   bazı durumlarda ise erkek faktörü nedeni ile cinsel sorun yaşanabilir. Bizim toplumumuzda azımsanmayacak bir oranda cinsel bilgi ve tecrübe eksikliğide cinsel sorunlarda önemli bir nedendir.  Deneyimi olmayan, yeterli eğitim de almamış çift nasıl ilişkiye gireceğini, hangi pozisyonu alması gerektiğini bilemez. Böyle çiftlere öncelikle kadın ve erkek bedeni ile ilgili anatomik bilgi ardındanda cinsel eğitim verilir. Cinsel işlev bozukluğu olan kadınlarda çoğunlukla eşler arasında iletişim sorunu olan, hem cinsel hemde duygusal açıdan birbirinden uzak olan çiftlerde daha sık görülür. Bu çiftler cinsellikle ilgili konuşmaları daha az olan birbirine sorunlarını ve isteklerini anlatmaktan çekinen, yanlış anlaşılmaktan korkan, özellikle kötü kadın imajı bırakacağını düşünen kadınlar bilinçaltında yaşadıkları bu fikirler nedeni ile uzaklaşan bedenler. Bazen çiftler bu durumu kanıksar ve uzun yıllar bu sorunlarla beraber yaşayabilirler.

CİNSEL İŞLEV BOZUKLUKLARI

Çok sık rastlanılan ve toplumda görülme sıklığı %30 olan bu sorun birçok kişinin hayatının bir döneminde yaşadığı bir sıkıntıdır. Cinsel işlev bozukluklarına yol açan en önemli neden bireyin yaşadığı toplumun cinsellikle ilgili eğitimi ve bireyin psikolojik durumu, cinsel deneyimidir.  Bireyin yetişme tarzı, aldığı eğitim, cinsellikle ilgili deneyimleri ve öğrendikleri, yaşadığı travmalar, utanma duygusu, günah işleme korkusu, partneri ile arasındaki uyumsuzluk, bedenini beğenmeme duygusu, fiziksel ve psikolojik hastalıklar cinsel fonksiyonları etkiler.

1-Cinsel isteksizlik : cinsel istek, cinsel haz, fantezi gibi isteklerin 6 ay süre ile olmamasıdır. Birey cinsel bir birlikteliği başlatma veya yanıt vermede yetersizdir. Kadınlarda daha sık görülür. Ülkemizde sıktır. Eğer bu isteksizlik ergenlik itibari ile başlarsa psikolojik problemlerle görülme ihtimali yüksek ve tedavisi zordur. Cinsel istekteki azalma yaşamın belli dönemlerinde sonradan ortaya çıkmış ise mutlaka fiziksel veya psikolojik faktörlere bağlı belirli nedenlerle ortaya çıkmış olup, tedavisi daha kolaydır. Nedeni ortadan kaldırmak yeterlidir.   İsteksizlikde cinsel ilişkiye çiftler girebilmekte, ancak istek olmaması nedeni ile kadın bu ilişkiden haz alamamaktır. İsteksizlikte önemli bir sorunda ilişkiye hazırlık aşamasında olan vajinal ıslanma, sonrasında uyarılma ve orgazm olamamasıdır. Kadın eşinin kokusuna, tenine tahammül edememekte, ilişkiye girmemek için çesişitli sebepler üretebilmektedir. İlişkiye girmek istenmeyen ve çeşitli bahaneler üreten kadındaki bu durum nedeni ile cinsel ilişki sıklığı oldukça azalır. Vajinusmus ve isteksizlik farklı sorunlardır. Vajinusmuslu kadında partnere istekte, ön sevişmede sorun yoktur. Vajinada ıslanma, klitoral orgazm olabilmektedir. Sorun birleşme anındadır. Ancak vajinusmuslu çiftlerde zaman içinde   isteksizlik eklenebilir. Çift ilişkiyi başaramamaktan dolayı umutsuzluk, kaygı, çaresizlik yaşar. Başlangıçta sadece varolan vajinusmus sorununa ek hastalıklar eklenir. Bu nedenle erken teşhis ve tedavi oldukça önemlidir.

Cinsel ilişkiye girebilen çiftlerde yeterince uyarılma ve ıslanma olmadığı için bir süre sonra ağrılı ilişkide cinsel isteksizliğe eşlik eder.

Cinsel tiksinti: kadının dokunmadan bile kaçındığı, ruhen ve bedenen kesinlikle birliktelik istemediği durumdur. Çoğunlukla belirgin ve net bir sebep bilinmemektedir. Genellikle ciddi psikiyatrik sorunlar ile birlikte olabilir.

2-cinsel uyarılma bozukluğu: cinsellikten soğuma olarak ifade edilen cinsel uyarılma bozukluğu, vajinal ıslanmanın yetersiz olmasıdır. Birleşmeye hazırlık aşamasında olması gereken vajinal ıslanma olmaması ilişkinin ağrılı olmasına yol açmaktadır .  Bu durum yani bilinç altına yerleşen ağrı  duyusu uyarılma bozukluğunu dahada arttırır. Uyarılma bozukluğu nedeni suçluluk duygusu, günah işleme korkusu, yetersiz eğitim, eşle olan duygusal bağın yetersizliği, cinsel istimar, eşte cinsel fonksiyon bozukluğu ve bazı fiziksel hastalıklar nedeni ile olabilir. tedavide cinsel danışma ve terapiler önemlidir.

3-orgazm bozukluğu: yapılan çalışmalarda kadınların %5-10’u hiç orgazm olmamıştır. İlişki öncesi hiç uyarılma ve mastürbasyon yapmayan kadınlarda daha sık görülmektedir.Özellikle cinsel eğitim eksikliği olan kadınlarda daha sık izlenir. Orgazm bozukluğu olan kadınlarda duygusal açıdan bir sorun yoktur. Bu kadınlar karşı cinse ilgi duyar, aşık olur, ilişkiye hazırlık aşamasındaki vajinal ıslaklık ve vajina genişleme olur. Her kadında orgazm yaşanma zamanı farklıdır. Bazı kadınlarda bu süre oldukça kısa klitorel uyarı ile olabileceği gibi, bazı kadınlarda uzun bir uyarılma, ön sevişme ve birleşme gerekebilir.  Bazı kadınlar ise eşleriyle aynı zamanda orgazm olamamaktan yakınırlar. Bu çok sık görülen bir durumdur. çoğu kadın birleşme öncesi klitorel uyarı ile orgazm olmaktadır.Özellikle orgazm olmayan kadınlarda en önemli neden kadınların bu sırada kontrolü kaybetme, bu sırada bedeninde istemsiz hareketler yapma , hata yapma korkusu ve istemsiz bağırabilecekleri düşünmesi nedeniyle duygularını bastırmasıdır. Tedavi orgazm olamama nedeninin araştırılması ve neden yönelik tedavi edilmesidir.

4- Ağrılı cinsel ilişki (disparoni): ilişki sırasında ağrı jinekoloji pratiğinde sık görülen bir şikayettir. Nedenleri hem jinekolojik sorunlardan hemde psikolojik kaynaklı olabilir. jinekolojik sorunlar arasında vajinal enfeksiyonlar, rahim ve yumurtalık apseleri, kistleri , çikolata kisti gibi nedenler olabilir.

Psikolojik nedenli ağrılı cinsel ilişki nedeni vajinusmusdur.  Vajinusmuslu kadınlarda özellikle ilişkiye zorlanılırlarsa ağrı daha fazla olabilmektedir. Çünkü vajina hazırlanmadan, gevşemeden zorlanılarak, güç kullanılarak olan ilişki ciddi ağrıya yol açabilir.

Vajinusmus tanısı:

Vajinusmus bir hastalık olmayıp, cinsel fonksiyon bozukluğudur.

Toplumumuzda oldukça sık görülen vajinusmus, cinse l fonksiyon bozukluklarının en sık nedenidir. Çiftler bu hastalık şüphesi ile kendilerini sorguladıklarında genellikle yardım almak istemezler. Bu konuyu yakınlarına yada arkadaşlarıyla paylaşmazlar. Uzunca bir süre kendi içlerinde bu durumu çözmeye çalışan çiftler yardım alamadıkları zaman %100 tedavisi olan bu hastalıkla yaşamak zorunda kalırlar.

Vajınusmusda vajinadaki kasların istemsiz kasılması sözkonusudur. Aslında kadın cinsel birleşmeyi istemektedir. Vajinusmuslu kadınlarda cinsel istek ve uyarılma hatta vajinal ıslaklığın oluşmasında sorun yoktur. Çift ön sevişmeyi gerçekleştirebilir. Ancak sorun cinsel birleşme anındadır. Bu sırada kadının bedeninde istemsiz, kontrol edemediği kasılmalar olur. Kasılmlar sadece vajinada olmaz, bel, kalça, kasıklardada kasılmalar olur. Kadın bedenindeki bu kasılmaları kontrol edemez. Kontrol edilemeyen birşeyler vardır sanki, bedenini yönetememektir.  Bu durum çiftleri okadar rahatsız etmektedir ki, hem kadın hem erkek cinsellikten soğumakta, isteksizlik gelişebilmektedir. Bazen bu yaşam şekli kabul edilir ve çiftler bu şekilde yaşamaya alışır. Hem kadın hem erkek birleşme olmadan cinsel tatmin olur ve uzun yıllar ilişkiye girmeden yaşarlar. Ama geçen zamanla birlikte bir bebek hayali kurulur. Aslında bu istek bir hayal değildir. Çünkü vajinusmus tedavisi olan , anatomik bir bozukluğun olmadığı bir hastalıktır. Önemli olan doğru yerlere başvurmanızdır.

Vajinusmus ilk ilişkide ortaya çıkabileceği gibi, ilk ilişki denemesi sonrasındada olabilir. ilk ilişki olmuş ama kadının ilişkide vajinal kasların kasılması ve yeterli ıslanmanın olmaması nedeni ile yaşanılan ağrı nedeni ile kadın tekrar ilişkiye girmek istemez. Her ilişki denemesinde aynı ağrıyı yaşayacağı korkusu ile korku, panik ve bedenindeki kaslarda kasılma başlar. Daha önce ilişkiye girilmesine rağmen çift tekrar ilişkiye giremez.

Vajinusmus nasıl bulgu verir?

Çiftler hem birlikte ve hemde tekli görüşmelerde dinlenir. Genellikle cinsel birleşme anına kadar hiçbir sorun yoktur. Ön sevişme normal ama cinsel birleşme sırasında kadında panik hali, büyük bir korku ve kendini koruma amaçlı bedeninde kasılma, bacaklarını kapatması ve eşi itme gibi istemsiz davranışlar olur. Bu kasılmalara çarpıntı, terleme, ağlama eşlik edebilir.

Vajinusmuslu kadınlar bu konu ile ilgili konuşmaktan hoşlanmazlar. Eşleriyle cinsellik ile ilgili konuşmaz, cinsel içerikli filmler izlemez.

Vajinusmuslu kadınlar jinekolojik muayene ve kontrollere genellikle gitmez , vajinal tampon kullanmazlar.

Bu kadınlar ile konuşulduğunda kadın ve erkek genital anatomisi ve fonksiyonları konusunda bilgilerinin oldukça yetersiz olduğu, yeterli cinsel eğitim almayan bu kadınlar, cinsel ilişkiyi ağrılı, kanamalı bir ilişki olarak görürler. Vajınusmus tanısını koymadan önce her kadın jinekolojik muayeneden geçmeli, anatomik bir sorun olmadığı tespit edilmelidir. Vajinusmus ön tanısı ile gelen kadına jinekolojik muayene sırasında daha dikkatli davranılmalı,  vajınusmus deneyimi olan kadın doğum hekimlerince yapılmalıdır. jinekolojik muayene sırasında herhangi bir alet (spekulum) kullanılmaz. Muayene ağrısız ve sadece görsel olarak yapılır. Muayene kızlık zarına zarar vermez. Jinekolojik mauyene vajinusmuslu kadınlarda mutlaka yapılmalıdır, herhangi bir anatomik sorunun varlığı araştırılır. Genital yapının normal olduğunun tespiti kadını rahatlatır. Bu muayeneye korku ile gelen kadınlar muayene sonrasında ise kendilerini daha iyi hissettiklerini, ağrı hissetmediklerini ifade ederler.

Böylece vajinusmuslu birçok kadına yapılan cerrahi işlemler, anestezi altında ilişkiye girme gibi yanlış müdehaleler engellenmiş olur. Bu yanlış ve bilimsel dayanağı olmayan uygulamalar kadınları dahada yanlızlaştırır ve  tedavisi olmayan bir hastalıkları olduğunu düşündürür.

Vajinusmus nedenleri:

Sağlık bedensel, ruhsal ve  sosyal tam iyilik halidir. Freud ise ruh sağlığında sevgi ve çalışmanın önemini anlatmıştır. Ruhun sağlığı beden sağlığı kadar önemli olup, tüm tıbbi dalların ilgilenmesi gereken önemli bir konudur.Ruhsal sağlığının  iyiliğini gösteren sevmek,  karşı cinse olan sevgi ve aşk ile hayatımıza giren cinsellik. Ancak bazen  cinsellik bir çiftin korkulu rüyası, kabusu olabiliyor. Çünkü kadınlarda önemli bir cinsel fonksiyon bozukluğu olan vajınusmus , yapısal bir sorun olmamasına rağmen cinsel birleşmeyi engelleyen önemli bir problem olarak karşımıza çıkıyor. Bir kadın neden vajınusmus olur? Vajinusmus ağrıya karşı bir tepkidir. Yaklaşan bir cisimden gözümüzü korumak için refleks olarak göz kırpmamız gibi.

Cinsel birleşmeyi gerçekleştiremeyen kadınların  genellikle çeşitli fobileri vardır. Bunlar arasında kan görmek,  diş çektirmek, doğum, kapalı yer korkusu, karanlıkta kalmak, yalnızlık korkusu,  gebe kalma korkusu, kirlenme korkusu  sayılabilir. Vajınusmuslu kadınlar cinselliği bedenlerini kirleten bir davranış olarak görürler.

Tamamen psikolojik sebepleri olan vajınusmus kadının çocukluk ve gençlik döneminde yeterli cinsel eğitim almamasından kaynaklanır. En önemli neden ilk cinsel deneyimde ağrı yaşama korkusu. Bizim toplumumuzdada hakim olan koruyucu aile yapısı, dış dünyadan izole olarak büyütmek en büyük etkendir. Bu koruyucu yaklaşımla çocukların özelliklede kız çocuklarının büyüdüğünü aile kabul etmek istemez. Çocuk ve ebeveyin arasındaki ilişkinin sağlıklı olmaması çocuğun karekterinde birtakım sorunlara yol açar.  Genellikle vajinusmuslu kadınların çoğunda aile yapısı benzer özellikle taşır. Anne daha güçsüz, ama hep uyumlu, baba ise otoriter, çocuklarına sorumluluk vermeyen, koruyucu özelliktedir . Cinsellikle ilgili yetersiz eğitim almış bu kadınların cinsellikle ilgili sorun yaşamasıda oldukça doğaldır.  Hayat boyunca cinsellikle ilgili bilgi okullardan da yeterli alınamadığından, öğrenilen sadece yanlış kaynaklardan değişik abartılı hikayelerdir. Bu öykülerde cinsellik kadının canını yakan, kanatan,  ağrıya neden olan kötü bir deneyim olarak anlatılır. Genellikle kadın cinselliği bir zorunluluk olarak görür ve öyle yetişir. Cinsel birlikteliğin bedenine zarar veren, şiddetli acı ve ağrıya yolaçan, tek amaç ise erkeği mutlu etmek olan bir davranış olarak görür. Yaşanılan cinsel deneyimle ise kadın bedeninin kirlendiğini, artık temizliğini, masumluğunu kaybettiğine inanır  ve ailesinin küçük kızı değildir artık. Bu fikir genç kadını rahatsız eder ve kendini vajinusmus ile korur.

Vajinusmuslu kadınların eşleri ise anlayışlı, oldukça sakin, genelde bağımlı ve eşleriyle mükemmel uyum içinde olan erkeklerdir. Bu özelliklerden dolayı yıllarca vajınusmusla yaşayan,  çocuk sahibi olma fikri oluşunca tedavi arayışında olan çiftler vardır. Vajınusmuslu kadınlar sorumluluk almayan, çoğunlukla karar vermedede zorluk yaşayan ,tek başına olmaktan çekinen kadınlardır.

Vajınusmus nedenleri arasında düşük bir oranda kadının geçmişte yaşadığı cinsel travmalar yer alır. Bazen travmatik doğum, kürtaj, düşük de vajınusmus sebebi olabilir. Bazı kadınlar ise cinsel arzularını ifade ettiklerinde dışlanma korkusu yaşamakta ve bilinçaltına atılan cinsel istek zamanla bastırılmaktadır.

Toplumumuzda cinsellikle ilgili yanlış inanışlar:

Toplumumuzda cinsellik ilgili eğitim verilmemekte. Çocukların cinsel kimliklerinin şekillendiği ve sorulara başladığı dönemlerde aileler yeterli ve doğru cevapları genellikle vermekten çekinirler. Çocuklar cinsellik ve kendi bedenleriyle ilgili bilgiyi genellikle yanlış kaynaklardan edinirler. Kız çocukları ise cinselliğin ayıp, günah, kirli ve sadece erkekler için gerekli olduğuna inandırılır. Cinsellikte kadının tek görevi eşini mutlu etmektir. Bu sırada kadın mutlu olmaz , hatta acı çeker. Bedeninde büyük bir acı, kanama, parçalanma olur. Yine toplumumuzda hakim bir hürafe ise kadın ve erkeğin ilişki sırasında kenetlenmesi ve ayrılamayacağıdır. Tıbben mümkün olmayan bu durum birçok genç kıza anlatılır ve olayın tamamen gerçek olduğu söylenir. Kızlık zarının korunması gerekliliği, eğer ilişkide kızlık zarı kanamazsa kadının kirli ve kötü kadın olduğu fikri hakimdir. İlişkiye giren kadın ya kanamazsa? Ya çok kanarsa? Ya vajinam küçükse? Bedenim parçalanırsa? Sorularıyla boğuşur. Ve kaçar kurtulur..  Bu inanışlarla büyüyen çocuklarda sağlıklı bir cinsel hayat olmamasıda normaldir. Bilinçaltında bu fikirleri olan kadın her cinsel birleşme deneyiminde hakim olan korkular ve bilinçaltındaki saplantılar gün ışığına çıkar. Kadın kendini bedenini korur.

Evli ve bakire olan kadınlara bu durumun nedeni sorulduğunda bu konu ile ilgili yapılan çalışmalarda( blazer 1964) en sık cevap  cinselliği ağrılı ve acı veren, ayıp, günah ve bedeni kirletici bir yakınlaşma olarak gördüklerini ifade ederler. Bazı kadınlar vajinalarının küçük olduğuna ve ilişki sonrası şiddetli kanama yaşayacaklarına inanırlar. Bazı kadınlar ise cinselliği erkek hakimiyeti olarak görür, bir grup kadın penisten tiksinir veya gebe kalmaktan korktuğunu ifade eder.

vajina anatomisi: vajinada yer alan kaslar kontrol altında olan ve istemli çalışan kaslardır. Bu kaslar idrar ve dışkılama sırasındada gevşer.  İdrar tutma sırasında bu kaslar kasılır. Yani istemli çalışır. İlişki sırasındada bu kasların gevşemesi ile vajina penis birleşimi mümkün olur. bu kasların istemsiz kasılması psikolojik nedenlerden kaynaklanmakta ve vajinusmusa neden olmaktadır, tedaviside bu kasılmaları önlemeye yönelilktir

vajinusmus tanısı: ilişkiye giremeyen çiftler bir süre bekledikten ve tekrar denemelerinden sonra bir kısmı yardım almak ister. Genellikle düşünce vajınanın kapalı olduğu, kızlık zarının ilişkiye izin vermediği ön görüleri ile jinekolojik muayeneye gidilir. Muayene deneyimli jinekologlar tarafından yapılmalı. Öncelikle her işlem her dokunma öncesi hastaya neler yapılacağı konusunda ayrıntılı bilgi verilmeli ve kadın muayeneye hazırlanmalıdır. Muayene sırasında spekulum kullanılmaz sadece önce genital organları ayrıntılı inceleme ardından dokunularak yapılan ağrısız bir muayenedir. Tanı  koymak oldukça önemlidir. Çünkü hastaya uygun terapiler ve tedavi planı hazırlanması ve gereksiz cerrahi müdehalelerin yapılması engellenmiş olur. Vajinusmus tedavisi olan ama bu tedavi hiçbir zaman cerrahi yöntem olmayan bir cinsel fonksiyon bozukluğudur. Vajinusmus gözünüze yaklaşan yabancı cisime karşı kendinize korumak için yaptığınız göz kırpma hareketi gibidir.

Sosyal medya ve internet aracılığı ile bilgiye ulaşmanın kolaylaştığı günümüz şartlarında bu belirtileri yaşayan kadınlar bazen kendileri de tanı koyarak sağlık kuruluşuna bende vajinusmus belirtileri mevcut diye başvurabilirler.  Anncak burada önemli ve atlanılmaması gereken mutlaka jinekoloji hekimi tarafından hastanın muayene edilmesidir. Vajinusmus bazen ağrılı cinsel ilişkiye yol açan hastalıklar ile karışabilir. Bunun ayrımı vajinusmus konusunda deneyimli jinekoloji hekimleri tarafından yapılabilir. Tanı koymak oldukça önemlidir. Vajinusmus tanısı koymak ve ayrıca vajınusmus derecesinide belirlemek gerekir

Vajinusmus çoğunlukla ilk cinsel birleşme denemesinde ortaya çıkar. Bu kadınlar daha önce ilişkiye girmemiş ve cinsel birleşme yaşamayan kadınlardır.

Ancak bazı kadınlarda vajinusmus   travmatik bir cinsel ilişki, kürtaj veya zor doğum sonrasındada görülebilir.

Bazı kadınlarda ise vajnanın anatomik yapısındki sorunlar nedeni ile ilişkiye giremeyebilir. Kendilerini vajinusmus sanarak tedavi arayışında olabilir.bu sorunlar ancak cerrahi yöntemle tedavi edilebilir.  bu nedenle vajinusmuslu kadınlar mutlaka jinekolojik muayene olmalıdır.

Vajinusmus tanısı konulan bir kadında, jinekolog hekim tarafından inekolojik muayene sırasında vajinusmus dereceside tespit edilmeye çalışılır.Muayene ile cinsel birleşmeye engel bir patoloji varlığıda aranır. Anatomik , yapısal bir sorun mevcutsa cerrahi tedavi planlanır. Vajinusmus tanısı konulmuş ise , derecesi tespit edilir ve tedavi planı yapılır.

1.derece: vajinal kaslarda kasılma mevcut, ancak hasta ile iletişim kurulduğunda bu kasları gevşetebilir.

2.derece: vajinal kaslarda kasılma mevcut, ancak hasta ile konuşulduğundada rahatlama sağlayamaz, kasılma devam eder.

3.derece: vajinal kaslarda kasılma mevc ut, aynı zamanda hasta muayene sırasında kalçasını kaldırarak muayene pozisyonu almayarak jinekoloğa engel olmak ister.

4.dercece:vajinal kaslar kasılı, hasta muayene sırasında kalçasını kaldırır, kendine bacaklarını kapatarak korumaya çalışır. doktoru itebilir.

5.derece: hastada kasılma dışında çarpıntı, terleme, hızlı soluk alıp verme , bulantı, kusma, ağlama krizi, muayene odasından kaçma gibi belirtiler vardır.

Vajinusmus tipleri: (friedman 3 tipe ayırmıştır)

1-uyuyan güzel: eşleri ile kardeş gibi olan çocuksu, aileye bağımlı kadınlar.

2-cinsel birlikteliği kadının zayıflığı, erkeğin hakimiyeti olarak gören kadınlar.

3-kraliçe arı: cinselliği soyun devamı olarak görür, kirli olarak ifade ettiği cinselliği rededer.

Vajinusmus derecesi önemlidir. Çünkü farklı tiplerde tedavi farklı olabilir.

Tedaviyi etkileyen önemli faktörlerden biri başvuru süresidir.